Doorzettingsvermogen: Werkt Wilskracht Eigenlijk Wel?
- Editorial Team

- 24 dec 2025
- 5 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 12 jan
Voor velen lijken doorzettingsvermogen en wilskracht ongrijpbaar. Met meer zelfbeheersing zouden we onze plannen volgen, gezond eten, regelmatig sporten en verleidingen vermijden. Uitstelgedrag zou verdwijnen, onze spaarcenten groeien en doelen worden bereikt. Maar is het tijd om dit perspectief te herzien?

Wanneer we het hebben over wilskracht, of het ontbreken daarvan, geven we vaak toe dat we een extra glas wijn drinken of een extra stukje taart nemen. Zelfs een luie ochtend doordeweeks voelt als een bekentenis. Deze kleine verwennerijen noemen we zelfs 'guilty pleasures', wat onderstreept hoe belangrijk zelfbeheersing en doorzettingsvermogen voor ons zijn. Wilskracht wordt als zeer waardevol beschouwd, en zonder wilskracht kunnen we onszelf, evenals anderen, misschien als zwak of onvolwassen beschouwen. Is dat niet een beetje vreemd of ongefundeerd als je erover nadenkt?

Marshmallows: Wilskracht is Alles!
In 1970 toonde het marshmallow-experiment aan dat wilskracht een grote rol speelt in persoonlijk succes. Kinderen werden getest door ze een snoepje aan te bieden, waarna werd gekeken hoe het later met ze ging. Het bleek dat de kinderen die de verleiding van het snoepje konden weerstaan, uiteindelijk succesvollere volwassenen werden.
Het experiment benadrukte dus echt waar wilskracht om draait. Liad Uziel van de psychologiefaculteit van de Bar Ilan Universiteit in Israƫl schreef in 'De Complexiteit Van Het Streven Naar Meer Zelfbeheersing', oftewl 'The Intricacies of the Pursuit of Higher Self-Control' dat het vergroten van zelfbeheersing bij kinderen en volwassenen vaak wordt aangedragen als oplossing voor veel maatschappelijke problemen. Uziel ontdekte ook dat zelfbeheersing zo'n populaire eigenschap is dat het door iedereen algemeen wordt erkend. "Het vergroten van zelfbeheersing bij kinderen en volwassenen wordt gepromoot als remedie voor veel maatschappelijke kwalen", schreef hij in het onderzoekspaper.
"Het vergroten van zelfbeheersing bij kinderen en volwassenen wordt gezien als een remedie voor veel maatschappelijke problemen."
Wat is er Nu zo Goed aan Goede Voornemens?
Niet iedereen vindt goede voornemens en wilskracht echter zo geweldig. Uziel zelf is een van de betrokken groep mensen die er een andere kijk op heeft. In zijn onderzoekspaper wijst hij erop dat wilskracht en zelfbeheersing ook nadelen hebben, die mensen vaak over het hoofd zien. Denk bijvoorbeeld aan het probleem van iets 'willen' maar het 'niet hebben'. Proberen meer zelfbeheersing te hebben kan ons juist stress bezorgen en onze motivatie ondermijnen.
"Denk bijvoorbeeld aan het probleem van iets 'willen' maar het 'niet hebben'. Proberen meer zelfbeheersing te hebben kan ons juist stress bezorgen en onze motivatie ondermijnen."
Wilskracht, Wat een Onzin!
Er is nog een artikel getiteld "Wat is er zo geweldig aan zelfbeheersing?", ofĀ "What's So Great About Self-Control?" dat ook een verfrissende kijk biedt. De auteurs, Marina Milyavskaya van Carleton University en Michael Inzlicht van de Universiteit van Toronto, bespreken in wezen een reeks tests die aantoonden dat hard proberen verleidingen te weerstaan āāof te beheersen mensen niet echt helpt hun doelen te bereiken. Hoewel mensen vaak geloven dat zelfbeheersing het geheim is om persoonlijke doelen te bereiken, hebben studies aangetoond dat te veel focus op zelfbeheersing ons helemaal niet helpt om ze te bereiken.
Sterker nog, steeds meer media benadrukken dat zelfbeheersing niet het geheim is van een goed leven. Sommigen beweren zelfs dat het een mythe is die ons juist kan belemmeren in ons persoonlijk succes. De grootste mythe over wilskracht, schrijft bijvoorbeeld ABC News, is misschien wel dat we er nooit genoeg van hebben.
"De grootste mythe over wilskracht is misschien wel dat we er nooit genoeg van hebben."
Hoe Meer je je Ertegen Verzet, Hoe Meer het Blijft Bestaan
We kennen allemaal de keerzijde van wilskracht. Hoe harder we proberen iets te beheersen, hoe meer we het uiteindelijk doen! Zoals het gezegde luidt: hoe meer we ons verzetten, hoe hardnekkiger het wordt. Wanneer we proberen minder te eten, drinken of roken, doen we vaak precies het tegenovergestelde. En alsof dat nog niet genoeg is, voelen we ons ook nog eens gefaald. Het is een vicieuze cirkel die maar doorgaat. Deze eindeloze cyclus is een bekend fenomeen in de dieetwereld, en sommige experts beweren zelfs dat wilskracht een dieetmythe is die de industrie in stand houdt.

Wilskracht en Doorzettingsvermogen: Een Duistere Kant
Sommige experts, zoals Uziel, hebben opgemerkt dat zelfbeheersing soms gepaard kan gaan met een egoĆÆstische kant. Of dat het soms zelfs een nog duisterdere kant in ons naar boven kan halen. We zagen deze duistere kant tijdens het Stanley Milgram Shock Experiment in de jaren 60. In dit experiment werden deelnemers ertoe gebracht te geloven dat een autoriteitsfiguur hen opdroeg iemand anders pijn te doen. Om deze instructies op te volgen, hadden ze veel wilskracht nodig, en verrassend genoeg waren ze bereid om behoorlijk ver te gaan! Een vergelijkbaar verband tussen gehoorzaamheid en wilskracht werd aangetoond in een fictieve Franse tv-spelshow genaamd La Zone XtrĆŖme in 2010. Het lijkt erop dat hoe meer wilskracht we hebben, hoe gemener we kunnen worden.
"Het lijkt erop dat hoe meer wilskracht we hebben, hoe gemener we kunnen worden."
Wilt U Daar Wat Nuance Bij?
Steeds meer mensen beseffen dat wilskracht en doorzettingsvermogen hebben ingewikkelder is dan het lijkt. Dat het genuanceerder is dan we zouden willen denken. Soms zijn andere mensen er goed in om extra koekjes over te slaan, simpelweg omdat ze ze niet lekker vinden. Dus er is geen reden om je zwakker te voelen in vergelijking met hen. Of misschien hebben we onze afkeer van sporten wel van onze ouders geƫrfd, dus hoeven we onszelf niet langer de schuld te geven dat we nooit sporten.
De auteur van 'Willpower Doesn't Work: Discover the Hidden Keys to Success', Benjamin Hardy, suggereert dat we ons in plaats daarvan moeten richten op het vormgeven van onze omgeving om ons te helpen. Door onze omgeving te veranderen, kunnen we onze doelen beter ondersteunen. Laten we eerlijk zijn, de wereld van vandaag zit nou eenmaal vol verleidingen en snelle oplossingen.
Tijd om Ons Eigen Pad te Ontdekken?
Nu het nieuwe jaar eraan komt of net voorbij is, en we aan een nieuw begin denken, waarom zouden we onszelf niet voorbereiden op succes en proberen de koekjesafdeling over te slaan tijdens onze volgende boodschappen? Of, in plaats van iets waar we van houden te bestempelen als een guilty pleasure, laten we er gewoon van genieten, zodat onze verborgen verlangens ons niet overweldigen en ons er nog meer naar laten verlangen? Of, wat ook maar werkt voor ons.
Steeds meer mensen ontdekken hun eigen, originele methoden die daadwerkelijk voor hen werken. In plaats van te vertrouwen op de alles-of-niets-superkracht van wilskracht, alleen omdat iedereen zegt dat het geweldig is, waarom zouden we niet ontdekken wat ons zelf aanspreekt?
En misschien is het tijd om wilskracht achter ons te laten, net als de mythische pot honing aan het einde van de regenboog, want laten we eerlijk zijn, we komen er misschien toch nooit.









Opmerkingen